Foto Şipşak – Ahmet CİNİSLİ

Foto Şipşak – Ahmet CİNİSLİ

Foto Şipşak – Ahmet CİNİSLİ
Bu haber 27 Eki 2011 Per 17:46 tarihinde eklendi.
mm
Paylaş:

 CANNANMA GARDAŞ

“(Şipşakçılar, Arzuhalciler, Hakkâklar)

Bizim çocukluğumuzda ve gençliğimizde ilimizin en işlek caddesi olan Cumhuriyet Caddesi’nde bulunan Eski Hükümet Binasının arka sokağını mekân tutmuşlardı. Malum Eski Adliye Binamız Hükümet Binasının karşısındaydı. Nüfus Müdürlüğü, Emniyet Teşkilatı da bu binalarda olduğu için şipşakçı fotoğrafçılarımız da tam eski Hükümet binasının arkasındaki sokakta iş yaparlardı. Bazıları Cumhuriyet Caddesi’nin kendilerine uygun yerlerini mekân tutarlardı. Arka mekânda duvara tutturulan siyah perde, tahtadan üçayaklı sehpa, sehpanın üstünde fotoğraf makinesi, ayna ve sandalye, yan tarafta testiyle su ve süpürge bulunurdu. Şipşakçılar, tezgâhını açtıkları yeri toz olmasın diye her zaman sular, süpürürlerdi. Temizlik işinde çok hassastılar. Çünkü toz araplara (negatif’e arap derlerdi.) ve makineye zarar veriyordu.
Fotoğrafı çekilecek şahıs siyah perdenin önünde oturur. Ayna eline verilir o hazırlık yaparken şipşakçı dirseklerine kadar “karamando” dediğimiz siyah bezden lastikli kolluklarını takar, makinenin arkasında asılı duran kara bir torbaya başını sokar başlar makinenin körüğüyle ileri geri hareket ederek ayarlamaya. Daha sonra merceğin kapağını açarak ‘Cannanma Gardaş!’ diyerek üçe kadar sayar. Fotoğraf çekilme işi bitmiştir, Şipşakçı fotoğrafı teslim etmek için müşteriye saat verir ya da bekletir çay ikramında bulunur…
Ellerini sokar makinenin içine… Karanlık odadır orası. Banyo işlemi orada olur. Işık sızdırmadan kafasını sokar çıkarır elleriyle suyla hayli bir uğraşır..Arap dediği resmi çıkarır makinenin ekranına koyar, rötuşlarını yapar, yine hayli uğraştıktan sonra fotoğrafı basar. Fotoğrafı teslim aldığımızda “arap”ı da bize verir; olur ki lazım olursa o araptan çoğaltırız.
Erzurum Hatırası oldun diye fotoğraf çekilenler, resmî evrak için çekilenler, askerlik ve arkadaş hatırası için fotoğraf çekilenler…
O dönemde ünlü şipşakcılardan Caferiye Camisi’nin karşısında tezgâhı olan Foto Feho Emi’yi(Fahrettin Kurdulu) tanımayan yoktur. Halen sağ ve Burhaniye’de yaşayan ustaya saygılar sunarız. ALLAH uzun ömürler versin.
Şipşakçılardan bahsederken birbirlerini tamamlayan “arzuhalciler” ve “hakkâklar”dan bahsetmezsek yazımız eksik kalır. Arzuhalci mesleğini icra eden bu kişiler genellikle adliyeden emekli veya biraz okumuş; ağır, eli kalem tutan kişilerdi. O zamanlar arzuhalciler yarı avukat sayılırdı; hatta avukatlar, şu veya bu arzuhalci diye tavsiyelerde bulunurdu. Hatırlarım, “Falan şahsa arzuhalini yazdır o ipten adam alır!” derlerdi. Rahmetli Abdulbaki Turan o dönemin en meşhur arzuhalcisiydi. Abdulbaki Turan, oğlu Avukat Naci Turan’ı yanında hem alaylı hem de mektepli olarak ünlü bir avukat olarak yetiştirmiştir.

Okuma yazma oranının az olduğu o dönemlerde insanlar mühür kullanırdı. Günümüzün isim kaşelerini andırır ama küçük madeni parçalar üzerine isim kazılırdı. Bunu yapan şahıslara da ‘HAKKÂK’ denirdi. Köyden gelip hükümetle işi olan herkes bu sokakta dilekçesini arzuhalciye yazdırır, hakkâklara mührünü kazdırırdı. Kısaca “arzuhalci, şipşak fotoğrafçı, hakkâk” birbirini tamamlayan bir ekipti; hatta bazı şipşakçılar mühür kazma işi olan hakkâklık sanatını da icra ederlerdi.

Arzuhalci hakkâk ve şipşak fotoğrafçılar bir aile gibiydiler. Hep beraber yer içer o sokakta olurlardı. Günümüzde devam eden şipşak fotoğrafçılık sanatı Son teknolojilerle yüklü makinelerle yapılmaktadır. Hoş sada bırakan eski şipşak fotoğrafçılarımızdan, arzuhalci ve hakkâklardan Rahmeti Rahmana kavuşanlara ALLAH’tan rahmet kalanlara sağlık ve afiyetler dilerim.

AHMET CİNİSLİ-27.10.2011

Etiketler
Paylaş:
"Foto Şipşak – Ahmet CİNİSLİ" HAKKINDA YAPILAN YORUMLAR
Bu konuya hiç yorum yapılmadı.
HEMEN YORUM YAP

img

BU HABERLER DİKKATİNİZİ ÇEKEBİLİR!

Hacı Salih Bilgin Efendi (Çöğenderli Hoca)
Hacı Salih Efendi Çöğenderli Hoca Hacı Salih Bilgin Efendiİstikameti: Veliler...
Fıkralar GENEL
İYİMSER Adam, çok iyimsermiş. En kötü haberi bile verseniz; Daha...
Anam
Hüzünlü günlerimiz oldu,beraber ağladık.sevinçli günlerimiz oldu beraber güldük. Önce Rabbime...