Tortum İlçesi / Erzurum

Tortum İlçesi / Erzurum

Tortum İlçesi / Erzurum
Bu haber 28 Eki 2011 Cum 12:48 tarihinde eklendi.
mm
Paylaş:

TORTUM İLÇESİ

ERZURUM

Tortum İlçesi / Erzurum

TARİHİ :

Eski çağlarda Taokhlar ülkesi sınırlarında yer alan Tortum, tarihte önemli bir konuma sahipti. Tortum ve yöresi kesin olarak Kanuni Sultan Süleyman zamanında Osmanlı egemenliğine geçmiştir. XIX. yy’da bazen İspir kazasına bağlı bir nahiye merkezi olan Tortum, bazen de Erzurum’a bağlı bir kaza olarak kaydedilmiştir.Tortum, Karadeniz bölgesinin Doğu Karadeniz bölümü sınırları içinde Tortum çayı vadisinde kurulmuş bir yerleşim alanıdır.

Tortum şehrinin merkezi önceleri Tortumkale köyü olup,daha sonra (Nihağh) köyü olmuştur.Tortum,adını aynı isimle anılan çaydan almaktadır. İspir’den Erzurum’a giden yol ile Narman ve Oltu vadisini doğuya bağlayan bir kavşak konumunda olması sebebiyle önemli bir yere sahip olan Tortum’un, tarihi oldukça eskiye dayanmakta ancak yörede ilk yerleşimin ne zaman ve kimler tarafından yapıldığı hakkında kesin bilgi bulunmamaktadır. Bununla beraber Tortum yakınlarında yapılan Arkeolojik araştırmalar, yörenin Prehistorik bir yerleşme özelliği sergilediğini ve Karaz Kültürü’ne dahil olduğunu göstermektedir. Antik kaynaklarda Tortum yöresi Taokhalar ülkesi sınırları içerisinde gösterilmektedir.Ksenophon, Taokhlar’ı tüm yiyeceklerini içine depoladıkları müstahkem mevkilerde oturan topluluk olarak tasvir etmektedir.Bizans İmparatorluğu döneminde Theodosiopolis Theması’nın kuzey kısmını oluşturan Tortum yöresi, 662 yılında Arapların Erzurum ve çevresini fethi ile gündeme gelmiştir.

İLÇENİN GENEL DURUMU :
Toplam Nüfusu: 20.949
Şehir Nüfusu: 7.856
Köy Nüfusu: 13.093
Belde Sayısı: 5
Köy Sayısı: 47
Yüzölçümü(km2): 1.423
İl’e uzaklığı (km): 5

İlçede 4 farklı etnik grup mevcuttur.Sırasıyla TürklerHemşinlilerKürtlerZazalar

En son nüfus sayımına göre merkez 11.300’dür.Genel nüfus ise 45.155’dir.İlçede nüfusun etnik köken dağılımı ise şöyledir.İlçe genelinde Kıpçak Türkleri) oldukça kabarık bir nüfus oluşturur.Geri kalan nüfus ise Rize ili’nin İkizdere ve Çamlıhemşin ilçelerinin dağlık kesimlerinden 1850’li ve 1920 yılları arasında,göç edip ilçenin özellikle kuzey batı kesimindeki; Serdarlı-Ödhük, Çataldere-Korker, Uzunkavak, Gökdere, Yağcılar, ve Karlı-Norxşen,gibi,köylerine yerleşen,müslüman Ermeniler olarakda bilinen Hemşinliler‘den ve 1700 lerden beri ilçenin Şipek, Nihağh ve Henzik vb.köylerinde,yerleşik olarak yaşayan Şeyhbızın,Badıllı,Zilanlı Şadallu- Şadillu),Milânlu vb.gibi Aşiretlere mensup Kürtler ve Zazalar‘dan oluşmaktadır.

Tortum Gölü ve Tarihi oluşumu

1700’lü yılların ortalarında bugünkü Balıklı Köyü batısında bulunan bir dağın heyelan sonucu Tortum Çayı’nın önünü kapatmasıyla oluşmuş bir göldür. Tortum Şelalesi, Tortum Gölü ‘nün Tev vadisi ile gölün kuzey ucu arasındaki heyelan kütlesini aşarak dökülmesiyle oluşmaktadır. Tortum Gölü’nün döküldüğü akar yatağa yakın dirençli kireç taşi katmanları üzerinden geçmekte ve 22 metrelik genişlikten, 48 metre yükseklikten düşmektedir. Düşen sular, üstte gökkuşağı, altta koca bir dev kazanı meydana getirmektedir. Ayrıca bu göl bir doğal anıttır. Erzurumda Tortum ilçesindedir

Çevre halkı şelaleye öz Türkçe  karşılığı olarak “sudökülen” demektedir. Bölgenin en önde gelen ziyaretçi kitlesini Atatürk üniversitesi’nin Diğer bölgelerden gelen öğrencileri oluşturmaktadır. Bunun yanında Tortum Şelalesi Uluslararası Turizm’e de açık bir alandır ve yabancı turistleride ağırlamaktadır.

Ekonomi

Erzurum un en iyi yeşil ve orman‘lık alanları burada yer almaktadır. Geçim kaynağı tarım ve hayvancılıktır,Hayvancılık başta gelir.Özellikle yaylacılık yöre halkı için önemlidir.Tarım ise meyve bahçelerinde meyve üretimi yaparak gerçekleştirilir. Vadi tabanlarında yeralan kesimlerde meyvecilik ve sebze ekimi yapılır.Son yıllarda modern usüllerle yapılan meyvecilik gelişme kaydetmiştir.Ayrıca son yıllarda seracılık’da artış göstermiştir. Arıcılıkta önemli bir paya sahiptir.Fakat ilçe son 25 yıldır yoğun bir şekilde dışarıya göç vermiştir. Arazi şartlarının uygun olmaması ilçe halkının büyük çoğunluğunu gurbetçiliğe zorlamıştır. Tortumlu’lar genelikle İstanbul,Bursa, İzmir,Kemalpaşa) ve Erzurum merkeze göç etmiştirler. Kentlerde; resmi kurumlarda memurluk ve işçilik, esnaflık olarak da Tesisatçılık, Fırıncı‘lık, Restaurant, vb.sektörlerde iş yapan tortum insanı çok çalışkandır, örneğin; Erzurum cumhuriyet caddesindeki 1920 yılından beri hizmet veren meşhur (Tufan-Restaurant) ve Kongre caddesinde bulunan meşhur (Hemşin-Karafırını) Tortumlulara aittir. Erzurum ve Türkiye deki bir çok ünlü Cağ kebabı yapan salon ve lokantalar’ın büyük bir kısmı Tortumlular’ın işletmesinde’dir.

Hidroelektrik Santrali

Tortum Şelalesi’ne 1952-1960 yılları arasında hidroelektrik santrali yapılmış ve Türkiye’nin elektrik ihtiyacına katkıda bulunmaya başlamıştır.

Özellikler

Şelalenin bulunduğu bölgede ziyaretçiler için piknik alanı ve hemen şelalenin altına inen merdivenlerin ücerinde Demir korkuluklu İzleme Balkonu bulunmaktadır. Merdivenleri takip ederek Şelalenin altına inilebilir ve diğer taraftaki merdivenleri takip ederek yukarıya çıkılabilmektedir. Şelale bahar aylarında balkon izleyicilerini ıslatmaktadır. İzleyenlere doğa ile iç içe bir ortam yaşatan şelale özellikle doğa tutkunları için hayranlık uyandıracak görüntüler barındırmaktadır. Tortum Şelalesi bir rivayete göre izleme merdivenlerini şelale tarafından inip, elektrik santrali tarafından çıkanlarda nefes darlığı ve kalp rahatsızlıklarını önlüyormuş.

Etiketler
Paylaş:
"Tortum İlçesi / Erzurum" HAKKINDA YAPILAN YORUMLAR
Bu konuya hiç yorum yapılmadı.
HEMEN YORUM YAP

img

BU HABERLER DİKKATİNİZİ ÇEKEBİLİR!

Narman İlçesi / Erzurum
NARMAN İLÇESİ ERZURUM TARİHİ :Narman yöresi sırasıyla (MÖ. 680-655 yıllarında)...
Uzundere İlçesi / Erzurum
UZUNDERE(Azort) İLÇESİ ERZURUM TARİH İlçemiz 3000 yıllık bir tarihi geçmişe...
Köprüköy İlçesi / Erzurum
KÖPRÜKÖY İLÇESİ ERZURUM Köprüköy, Erzurum merkeze 58, Pasinler’e 15, Horasan’a...
Tekman İlçesi / ERZURUM
Tekman İlçesi ERZURUM   Tekman,Erzurum iline bağlı bir ilçedir.kuruluş tarihi...